فیس ماسک ارتودنسی

تشخیص مشکلات و ناهنجاری های دندان ها و فکین و احتیاج آنها به درمان ارتودنسی در کودکان بسیار ساده است. شما می توانید برای تشخیص ناهنجاری های دندان ها و فکین کودک خود از او بخواهید که دندان هایش را کاملا روی یکدیگر قرار دهد؛ به صورتی که دندان های آسیا روی یکدیگر قرار بگیرند. در این حالت از روبرو به کودک نگاه کنید. در صورتی که دندان های فک بالای کودک در حدود دو میلی متر جلوتر از دندان های فک پایینش قرار داشته باشد، مشکل و ناهنجاری در دندان ها و فک کودک وجود ندارد. اما در صورتی که دندان های فک پایین جلوتر از دندان های فک بالا قرار داشته باشند و یا دندان های فک بالا و پایین کاملا روی هم قرار داشته باشند، باید برای معاینه تخصصی کودک به متخصص ارتودنسی مراجعه کنید تا مشکلات و ناهنجاری های موجود تشخیص داده شود.

در این میان یکی از راه حل هایی که برای درمان ناهنجاری های موجود در فک کودکان مورد استفاده قرار می گیرد، استفاده از فیس ماسک است.

فیس ماسک چیست؟

در اغلب موارد، زمانی که والدین به مال اکلوژن و یا ناهنجاری های فک در کودکانشان توجهی نمی کنند، این کودکان در سنین بزرگسالی با ناهنجاری های جدی تر و پیچیده تر روبرو می شوند. در این صورت، عدم درمان مشکلات دندان ها و فکین در کودکان، باعث می شود که در بزرگسالی برای درمان هزینه های زیادی بپردازند، زمان طولانی تری برای درمان نیاز داشته باشند و علاوه بر آن، جراحی فک را نیز انجام دهند. یکی از کاربردهای ارتودنسی که برای رفع ناهنجاری های فک کودکان مورد استفاده قرار می گیرد، فیس ماسک است که تاثیر زیادی روی درمان دارد. اما عیب بزرگی که این دستگاه دارد، بزرگ بودن فیس ماسک و خارج دهانی بودن آنهاست.

فیس ماسک در خارج دهان کودک قرار می گیرد و هدف آن تصحیح رشد مشکل عقب بودن فک بالا و تحریک رشد آن است. معمولا کودکان در سنین 8 تا 13 سال از فیس ماسک ها استفاده می کنند. فیس ماسک از راه حل های ارتودنسی است که برای کودکانی مورد استفاده قرار می گیرد که فک بالاییشان عقب تر از فک پایینی قرار دارد و شدت ناهنجاری شدید نیست. معمولا در این کودکان فک پایین به سمت جلو حرکت کرده است . فیس ماسک کمک می کند که فک بالا به جلو کشیده شده و در برخی موارد به پایین کشیده شود. در این شرایط، معمولا با استفاده از فیس ماسک در زمان کودکی احتیاجی به جراحی فک در بزرگسالی نخواهد بود.

در نتیجه، فیس ماسک از انواع راه حل های متحرک ارتودنسی است که برای کودکانی مورد استفاده قرار می گیرد که فک بالایشان به اندازه کافی رشد نکرده است و یا در موقعیت صحیحش قرار ندارد. فیس ماسک در درمان های ارتودنسی یک عملکرد ارتوپدیک داشته و در درمان ناهنجاری های فک نیز تاثیر بسزایی دارد. ذکر این نکه نیز در اینجا ضرورت دارد که فیس ماسک از ابزارهای مجزای ارتودنسی نیست و در کنار سایر ابزارهای ارتودنسی با هدف درمان ناهنجاری های فک مورد استفاده قرار می گیرد.

اجزای سازنده فیس ماسک

فیس ماسک ها از سه جزء اصلی تشکیل می شوند. اجزای فیس ماسک عبارتند از:

1. هدکپ
2. قاب صورت
3. اتصالات هدگیر

فیس ماسک ها از سه جزء اصلی هدکپ، قاب صورت و اتصالات هدگیر ساخته می شوند و جنس بدنه ی آنها نیز از استیل ضد زنگ است. فیس ماسک پدهایی را شامل می شود که این پدها قابل تنظیم بوده و برای قرارگیری فیس ماسک روی چانه و پیشانی مورد استفاده قرار می گیرند. علاوه بر آن، پیشانی و چانه فرد به وسیله یک میله فلزی که شکلی چهارچوب مانند دارد، نگه داشته می شوند. غالبا بدنه فیس ماسک از یک قاب و یا یک میله مرکزی که به سر بیمار متصل می شود، ساخته شده است. این قاب در مقابل دهان بیمار قرار می گیرد و امکان اتصال بندهای لاستیکی به دهان را به طور مستقیم فراهم می کند. در نهایت، این اتصالات به وسایل ارتودنسی که در دهان فرد و روی دندان ها قرار دارند، متصل شده و همین روند نیرو و فشار لازم را برای کشیدن فک بیمار به سمت جلو را فراهم می کند.

روند درمان ارتودنسی با استفاده از فیس ماسک

در جلسه اول درمان، متخصص ارتودنسی از فک بالایی کودک قالب تهیه می کند تا فضا نگهدار یا همان پلاک های ارتودنسی از روی قالب و مخصوص دندان ها و فکین خود کودک ساخته شوند. به منظور جابجا شدن فک بالا، کودک باید در حدود 1 تا 2 ماه از پلاک های ارتودنسی استفاده کند که در جلسه دوم درمان و پس از ساخت، پلاک ها روی دندان تنظیم می شوند. در این مدت، هیچ تغییری در سایز پلاک ها ایجاد نمی شود و تنها می توان برای غذا خوردن پلاک ها را از دهان خارج کرد.

پس از این مدت، بیمار برای معاینه باید به متخصص ارتودنسی مراجعه کرده و در صورتی که متخصص ارتودنسی تشخیص دهد، استفاده از فیس ماسک در ادامه روند درمان ضرورت پیدا می کند. در صورتی که استفاده از فیس ماسک برای کامل شدن درمان نیاز باشد، قاب صورت به بیمار تحویل داده می شود. قاب های صورت فیس ماسک بر اساس 2 تکیه گاه کار می کنند و با کمک دو کش به پلاک داخل دهان متصل می شوند. این عملکرد باعث می شود که فک بالا به سمت جلو و در موقعیت صحیحش کشیده شود.

پس از آن نیز بسته به شرایط و وضعیت فک، متخصص ارتودنسی کم کم پیچ های داخل پلاک را در فاصله های زمانی تعیین شده باز می کند تا همزمان با حرکت کردن فک بالا به سمت جلو، فضای فک بالا نیز افزایش پیدا کند. معمولا نتیجه گیری از این درمان بین 6 تا 12 ماه طول می کشد.

نکات ضروری در حین استفاده از فیس ماسک

در حین درمان ارتودنسی با استفاده از فیس ماسک، مراقبت از دستگاه های ارتودنسی و دندان ها در کنار رعایت نکات زیر برای نتیجه گیری بهتر و سریع تر از درمان ضروری است:

• در صورتی که می خواهید فیس ماسک در کمترین زمان بهترین نتیجه را بدهد، بهتر است به صورت مداوم در شبانه روز از آن استفاده کنید.
• اجزای تشکیل دهنده فیس ماسک به هیچ وجه نباید توسط کودک دستکاری شوند. در صورتی که قسمتی از دستگاه فیس ماسک شکسته شود، علاوه بر اینکه فرد باید هزینه ای جداگانه برای قالب گیری مجدد و ساخت آن پرداخت کند، همچنین درمان طولانی می شود و نتایج قبلی به دست آمده از بین می رود.
• همچنین استفاده از دستگاه فیس ماسک به صورت خودسرانه و عدم تشخیص پزشک، نباید قطع شود. زیرا قطع استفاده از این دستگاه حتی یک روز باعث می شود که نتایج درمانی به دست آمده از بین برود.
• دندان ها باید روزی حداقل دو بار مسواک زده شوند. همچنین تمیز کردن پلاک ها و دستگاه فیس ماسک نیز در طول درمان اهمیت دارد.
• از دستگاه فیس ماسک و پلاک آن باید به خوبی نگهداری و مراقبت شود. در این صورت بهتر است که به منظور حفظ سلامتی دندان ها و لثه پس از هر بار غذا خوردن، دندان ها و پلاک ها را مسواک زده و مجددا پلاک ها را داخل دهان قرا دهید.
• استفاده نامنظم و متناوب از دستگاه فیس ماسک باعث می شود که درد و ناراحتی تشدید شده و دندان های پایه نیز به مرور لق شوند.

بهترین زمان برای استفاده مداوم از دستگاه فیس ماسک، ساعات 6 صبح تا 6 عصر است. فرد باید حداقل 18 ساعت در شبانه روز از فیس ماسک استفاده کند تا بتواند تاثیر و نتیجه آن را دریافت کند. همچنین توصیه می شود که از دستگاه فیس ماسک قبل از خواب استفاده نشود؛ زیرا درد در فرد تشدید خواهد شد. قطعا متخصصین ارتودنسی برای استفاده از دستگاه فیس ماسک توصیه ها و پیشنهاداتی را مطرح می کنند که در تمامی شرایط، توجه به تجویز متخصص و انجام پیشنهادات او می تواند بهترین نتیجه را در کمترین زمان در پی داشته باشد.

معایب استفاده از فیس ماسک

استفاده از فیس ماسک ها در کنار همه مزایای خوبی که دارد یک سری معایب را نیز شامل می شود. معایب فیس ماسک ارتودنسی عبارتند از:

در برخی موارد، استفاده از فیس ماسک باعث می شود پوست چانه و پیشانی فرد تحریک شود. به منظور جلوگیری از این مورد می توان در سطح پوست و در قسمت هایی که با دستگاه در ارتباط است، از پودربچه و یا تکه های پارچه نخی و نرم در زیر پد دستگاه استفاده کرد.

معمولا بسیاری از افرادی که از فیس ماسک استفاده می کنند، از ظاهر آن بسیار ناراضی هستند. همچنین کودکان نیز برای استفاده از فیس ماسک معمولا همکاری نمی کنند زیرا حجم دستگاه فیس ماسک زیاد است و استفاده از هنگام خواب نیز ضرورت دارد. به همین دلیل کودک اذیت شده و مایل به استفاده از دستگاه نمی باشد.

در هر صورت، فیس ماسک از راه حل های ارتودنسی است که برای کودکانی که دارای ناهنجاری های فکین به خصوص فک بالا هستند، مورد استفاده قرار می گیرد. در صورتی که فرد در سنین کودکی از این ابزار ارتودنسی استفاده کند، معمولا در بزرگسالی نیازی به جراحی فک پیدا نخواهد کرد.